Łebcz – Strzelno

Łebcz

Jeśli zechcesz pojechać na wycieczkę w głąb lądu, to prawdopodobnie będziesz przejeżdżał przez Łebcz, wioskę leżącą 6 km na południowy zachód od Władysławowa. W tej i w sąsiednich miejscowościach mieszkają rodowici Kaszubi, zajmujący się uprawą roli.
W 1877 r. na południe od wsi odkryto cmentarzysko pogańskie z grobami skrzynkowymi. W jednym z nich znaleziono dziewięć urn. Właściciel folwarku Suter odkrył dwa groby skrzynkowe, w których znalazł m.in. dwie urny twarzowe. Inny grób wykopany w połowie XIX w. przy drodze wiodącej do Pucka zawierał cztery popielnice z m.in. trzema urnami twarzowymi.
Wieś, zwaną w przeszłości także Lepcz a potem Lobsch, po raz pierwszy wzmiankowano w 1282 r. W 1340 r. wielki mistrz Winrich von Kniprode nadał sołtysowi Ditrowi przywilej lokacyjny na prawie chełmińskim z obowiązkiem zasiedlenia. Mieszkańcy mieli wybudować kościół i zapewnić utrzymanie proboszczowi. Na początku XV w. wieś posiadała 52 włóki ziemi. Za użytkowanie lasu chłopi płacili 4 marki, tyle samo wynosił czynsz płacony przez karczmarza. Po 1466 r. wieś przeszła na własność króla, a po I rozbiorze do pruskiego skarbu państwa.
Sam Łebcz nie należy do specjalnie urokliwych wiosek. Zachowało się trochę starych chałup – niskich, podłużnych, bielonych. Drewniany XIX-wieczny koźlak runął kilka lat temu, zaś powojenny remont dworu pozbawił go oryginalnych klasycystycznych cech. Jedyną atrakcją, której można poświęcić chwilę czasu, jest neobarokowy kościół św. Marcina zbudowany w latach 1929-30. Wcześniejszy kościół, wzniesiony jeszcze w średniowieczu, został zniszczony w czasie straszliwej wichury w 1747 r. Pomalowana w jasnych odcieniach trójnawowa budowla posiada niższe wydzielone prezbiterium. Elewacje ozdabiają faliste szczyty. Z przodu kościoła dostawiono wysoką, czworoboczną wieżę, zakończoną srebrzystym cebulastym hełmem. W środku znajduje się wyposażenie z epoki. Jeden z dwóch dzwonów z wtopionymi średniowiecznymi monetami pochodzi zapewne z XVI w.
We wsi znajduje się sklep spożywczy, poczta (ul. Pucka 11, 31, tel. 728-390) oraz stacja benzynowa (czynna w godz. 7.00-16.00). Autobusy PKS kursują do Władysławowa, Pucka, Jastrzębiej Góry, Gdyni, Karwi.

Strzelno

Zaledwie 2 km na północny-zachód od Łebcza znajduje się Strzelno, kolejna kaszubska wioska, której mieszkańcy do dziś kultywują miejscowe tradycje. Jeśli spędzasz wakacje gdzieś w okolicy, warto zainteresować się, co tu się właśnie dzieje. Na zachód od wsi ciągną się malownicze wąwozy.
Wieś pod nazwą Strelin pojawia się po raz pierwszy w dokumentach z lat 1325-27. W 1373 r. komtur gdański von Bassenheim nadaje na prawie chełmińskim wioskę wraz z tytułem sołtysa Bertoldowi, zobowiązując go jednocześnie do zasiedlenia nowej osady. W czasie potopu Szwedzi spalili całą wieś i wymordowali mieszkańców. W XVII w. istniała tu szkoła oraz drewniany kościół kryty gontem. Od połowy XIX w. w Strzelnie działało towarzystwo trzeźwości, jedno z licznych na terenie Kaszub. Przed wojną we wsi żyło sześciuset mieszkańców. Do dziś trwają spory, czy wieś naprawdę nazywa się Strzelno czy Strzelino.
Dzisiejsza nieciekawa miejscowość zachowała częściowo pierwotny kształt owalnicy. Pośrodku stoi malutki neogotycki kościół św. Marii Magdaleny wzniesiony w I połowie XIX w. Wewnątrz znajduje się barokowe wyposażenie: ołtarze, ambona, chrzcielnica z XVII i XVIII w., przeniesione z kościoła cystersów z Oliwy.
W miejscowym Domu Kultury (ul. Bałtycka 14, tel. 058-738-351) odbywają się najrozmaitsze ludowe imprezy, którym na pewno nie można zarzucić tego, że organizowane są odgórnie według rozdzielnika. Niemal każdego roku odbywa się w Strzelnie ścinanie kani.
Mieszkańcy sami układają oskarżenie przeciwko „złoczyńcy”, zawierające wioskowe tajemnice Poliszynela i ukazujące grzeszki poszczególnych mieszkańców.
W Strzelnie mieszkał zmarły kilka lat temu Albert Patok, który prowadził kronikę wsi i historię miejscowej straży pożarnej (obie kroniki krążą po wsi, pytać należy w Domu Kultury).
We wsi znajdują się sklep spożywczy, bar,Kaszub oraz ośrodek zdrowia (tel. 738-394). Autobusy PKS jeżdżą do Pucka, Gdyni, Jastrzębiej Góry, Karwi, Władysławowa.
Patronem wioski kościelnej w Strzelnie był św. Walenty. Dawniej w dzień świętego (14 lutego) powszechnie nie pracowano. Do Walentego modlono się w przypadku najróżniejszych chorób, szczególnie epilepsji.

Jeżeli dzień Matki Boskiej Gromnicznej pogodny,
Będzie rok miodny,
Jeżeli pochmurny,
Będzie gbumy (urodzajny).

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *